İtalya’da kamyoncuların eylemi hükümeti harekete geçirdi: Destek açıklandı, blokajlar sürüyor

İtalya’da yüksek akaryakıt maliyetlerine karşı başlayan taşımacı eylemleri, limanlardan lojistik merkezlere ve market raflarına kadar uzanan aksamalara yol açtı. Hükümet, yaklaşık 480 milyon avroluk desteğin ödemeye açıldığını ve araç yenileme kaynaklarıyla birlikte 1 milyar avroyu aşan finansmanın önünün açılacağını duyurdu. Ancak açıklamalar, eylemlerin tamamen sona ermesini henüz sağlamadı.

İtalya’da kamyon şoförleri ve karayolu taşımacılarının artan motorin fiyatlarına karşı yürüttüğü protestolar, ülkenin özellikle güney bölgelerinde tedarik zincirini baskı altına aldı. Yol ve liman girişlerindeki eylemler yük hareketlerini yavaşlatırken, taşımacılık maliyetleri nedeniyle başlayan kriz, gıda ve akaryakıt dağıtımındaki aksamalarla tüketicilere de yansıdı.

Taşımacılık örgütü Conftrasporto Başkanı Pasquale Russo, 15 Ekim’de yaptığı açıklamada, maliyet artışlarının işletmelerde ciddi gerilim yarattığını ve bazı bölgelerde kendiliğinden gelişen protestoların yayıldığını belirtmişti. Hükümeti sektör temsilcileriyle acilen görüşmeye çağıran Russo, çözüm bulunmaması halinde ülke çapında iş bırakma seçeneğinin değerlendirileceğini bildirmişti. Bu nedenle mevcut hareket, tek merkezden yönetilen bir ulusal grevin ötesinde, farklı bölgelerdeki taşımacıların ve bağımsız grupların eylemlerini de kapsıyor.

Lojistik merkezler ve liman bağlantıları etkilendi

Eylemlerin somut sonuçlarından biri, Caserta bölgesindeki Marcianise ile Maddaloni arasında bulunan Interporto Sud Europa lojistik merkezinde görüldü. Girişlerde oluşan kamyon kuyrukları ve blokajlar, merkezdeki yük operasyonlarını durdurdu. Campania’da Nola gişeleri ve Avellino Est çevresindeki protestolar da karayolu trafiğinde ciddi aksamalara neden oldu.

Napoli Limanı’nın Bausan girişindeki eylemler, gemilere yönelen kamyonların geçişini engelledi. Böylece karayolunda başlayan protestolar, denizyolu bağlantılarına ve limanların kara tarafındaki işleyişine de taşındı.

Taze ürün sevkiyatları yavaşladı, fiyatlar yükseldi

Güney İtalya’dan Roma’ya yapılan meyve ve sebze sevkiyatlarındaki yavaşlama, toptancı piyasasına da yansıdı. Roma Tarım-Gıda Merkezi Gözlemevi’ne göre domates, biber, patlıcan ve üzüm arzındaki azalma, toptan fiyatları yükseltti. Eksik kalan arzın karşılanması için ithalata yönelim arttı.

Ischia ve Procida adalarında ise gıda ve akaryakıt tedariki daha kritik bir noktaya ulaştı. Procida’da marketlerde ürün eksiklikleri yaşanırken, Ischia’da özellikle taze gıda bulunabilirliği azaldı ve akaryakıt istasyonlarında kuyruklar oluştu. Feribot işletmecisi Caremar, yakıt sağlanamaması halinde seferlerin durması riskine karşı yetkililerden acil tedarik planı istedi.

Hükümetten ödeme ve yeni kaynak açıklaması

Protestolar sürerken 20 Ekim’de Milano’da Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Matteo Salvini ile sektör kuruluşları bir araya geldi. Görüşme sonrasında Bakan Yardımcısı Edoardo Rixi, 30 Ağustos’a kadar alınan başvurular için yaklaşık 480 milyon avroluk katkının ödenmeye başlanacağını açıkladı. Eylül ve ekim dönemleri için de kaynak sağlanacağı, bu döneme ilişkin vergi kredisinin ise 2027’de devreye gireceği belirtildi.

Hükümetin açıkladığı finansman çerçevesinde, araç filosunun yenilenmesine yönelik 590 milyon avroluk kaynağın önünün açılması da bulunuyor. Dolayısıyla açıklanan toplam tutar, yalnızca eylemler üzerine oluşturulmuş yeni bir nakit yardım paketinden oluşmuyor; daha önce ayrılmış ancak kullanımı veya ödemesi bekleyen kaynakları da içeriyor. Salvini, ödemelerin ilerleyişini değerlendirmek üzere 27 Ekim’de yeniden görüşüleceğini bildirdi.

Görüşmelerde daha kalıcı bir düzenleme de gündeme geldi. Rixi, motorin fiyatlarındaki artışların taşıma ücretlerine yansıtılmasını sağlayacak, İspanya’daki modele benzer bir mekanizma üzerinde çalışıldığını açıkladı. Bu başlık, taşımacıların maliyet artışlarını navlunlara aktarabilmesi açısından önem taşıyor. Ancak açıklama, henüz yürürlüğe girmiş bir düzenleme anlamına gelmiyor.

İlk karşılık alındı, nihai sonuç uygulamaya bağlı

20 Ekim itibarıyla eylemlerin başlıca sonucu, bekleyen desteklerin ödenmesi ve ek önlemler konusunda hükümetten somut taahhütler alınması oldu. Buna karşın protestoların bütünüyle sona erdiği yönünde bir durum oluşmadı. Sicilya Taşımacılık Komitesi, limanlar ve gemilerden yarı römork hareketleriyle sınırlı olduğunu belirttiği eylemini, kaynakların serbest bırakılmasına ilişkin gerekli taahhütler resmen imzalandığında bitireceğini açıkladı.

Süreçte bundan sonraki belirleyici aşama, açıklanan kaynakların işletmelere ulaşması ve maliyet baskısını azaltacak düzenlemelerin hayata geçirilmesi olacak. Hükümetin 27 Ekim’de yapacağını duyurduğu takip toplantısı, verilen sözlerin uygulamaya ne ölçüde yansıdığını gösterecek.