Yeni ADR yönetmeliği yayınlandı

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik 24 Nisan 2019 tarihinde Resmi Gazete yayınlandı. Yeni yönetmelikte en dikkat çekici değişiklik, 28801 sayılı yönetmeliğin yürürlükten kaldırılması oldu. Söz konusu yönetmelikte eski araçların durumu, trafik tescil tarihe göre Taşıt Uygunluk Belgesi alınmasını düzenliyordu.  Yeni yönetmeliğe göre 2014 ve öncesi model yılına sahip olup araçlar 31/12/2019 tarihine kadar ADR/Taşıt Uygunluk Belgesini alarak taşıma yapabilecek.

Yeni ADR yönetmeliği yayınlandı
banner95

TEHLİKELİ MADDELERİN KARAYOLUYLA TAŞINMASI
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, kamuya açık karayoluyla yapılacak tehlikeli madde taşımacılığı
faaliyetlerinin; insan sağlığı ve diğer canlı varlıklar ile çevreye zarar vermeden güvenli, emniyetli ve düzenli bir
şekilde yürütülmesine ve bu faaliyetlerde yer alan; gönderenlerin, alıcıların, dolduranların, yükleyenlerin,
boşaltanların, paketleyenlerin, tank-konteyner/portatif tank işletmecilerinin, taşımacıların ve tehlikeli maddeleri
taşıyan her türlü taşıt sürücülerinin sorumluluk ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik;
a) Karayolu ile yapılan tehlikeli madde taşımacılığı faaliyetinde yer alan; gönderenleri, alıcıları, dolduranları,
paketleyenleri, yükleyenleri, tank-konteyner/portatif tank işletmecileri, taşımacıları ve boşaltanları,
b) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan; taşıt, ambalaj ve yük taşıma birimlerinin tip onay
sertifikalandırılmaları ile söz konusu taşıma birimlerinin ilk, ara, periyodik ve istisnai test ve muayenelerini,
c) Tehlikeli madde taşımacılığı faaliyetlerine yönelik eğitim ve denetimleri,
ç) Ülkemiz sınırları içerisinde yabancı plakalı taşıtlarla yapılan uluslararası tehlikeli madde taşımalarını,
d) Tüm kamu kurum ve kuruluşlarının tehlikeli madde taşımacılık faaliyetlerini,
e) Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Sahil Güvenlik
Komutanlığı adına; üçüncü şahıslar tarafından yapılan tehlikeli mal taşımacılığını,
kapsar.
(2) Bu Yönetmelik;
a) Uluslararası anlaşmalar ile savaş hali ve olağanüstü hallerde uygulanacak mevzuat hükümlerine göre
yapılan taşıma işlemlerini,
b) Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Sahil Güvenlik
Komutanlığına ait resmi taşıtlarla yapılan taşıma işlemlerini,
kapsamaz.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı Alanına İlişkin Bazı
Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesine, 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 480 inci
maddesi ile 497 nci maddesi ve 5434 sayılı Kanun ile kabul edilen Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası
Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşmasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) ADR: Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşmasını,
b) ADR Uygunluk Belgesi: Model yılına bakılmaksızın ADR’ye taraf olan ülkelere yönelik olarak tehlikeli
madde taşımacılık faaliyetinde bulunacak taşıtlar ve/veya yurt içinde tehlikeli madde taşımacılık faaliyetinde
bulunacak 2015 ve sonrası model yılına sahip taşıtlar için ADR Bölüm 9’da belirtilen hükümler kapsamında,
Bakanlığın düzenlediği/düzenlettirdiği belgeyi,
c) Alıcı: Taşıma evrakı, sevk irsaliyesi, taşıma irsaliyesi veya taşıma senedinde belirtilen tehlikeli maddenin
teslim edileceği işletmeyi veya taşıma işlemi, taşıma sözleşmesi olmadan gerçekleştiriliyorsa, varış noktasında
tehlikeli malların idaresini üstüne alacak işletmeyi,
ç) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığını,
d) Boşaltan: Tehlikeli madde yüklü konteyneri, çok elemanlı gaz konteynerini, tank-konteynerini, portatif
tankı bir araçtan indiren; paketli tehlikeli maddeleri ve portatif tankları bir araç veya konteynerden indiren; bir tüplü
gaz tankerinden, çok elemanlı gaz konteynerinden, bir araçtan veya dökme yük taşıyan konteynerden boşaltan
işletmeyi,
e) Çok elemanlı gaz konteyneri (ÇEGK): Bir manifold ile birbirine bağlanan ve bir çerçeveye monte edilmiş
elemanları; silindirler, tüpler, basınçlı variller veya silindir demeti, ayrıca ADR 2.2.2.1.1'de tanımlanan gazların
taşınmasında kullanılan 450 litreden daha fazla kapasiteli tankları,
f) Dolduran: Tehlikeli maddeleri; tankerlere, tanklara, portatif tanklara ya da tank-konteynerlere, tüplü gaz
tankerlerine, çok elemanlı gaz konteynerine veya konteynere dökme olarak dolum yapan işletmeleri,
g) Genel Müdürlük: Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğünü,
ğ) Gönderen: Kendi adına veya bir üçüncü şahıs adına tehlikeli maddeleri gönderen işletmeyi veya taşıma
işlemi bir taşıma sözleşmesine bağlı olarak yürütülüyorsa, sözleşmede “Gönderen” olarak belirtilen kişiyi,
h) İşletme: Kamu kurum ve kuruluşları da dahil olmak üzere kâr amacı bulunup bulunmadığına bakılmaksızın,
bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerde bulunan gerçek veya tüzel kişileri,
ı) Kıyı tesisi: 3/3/2015 tarihli ve 29284 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin Deniz
Yoluyla Taşınması Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrası kapsamında tehlikeli madde uygunluk
belgesine sahip tesisi,
i) Konteyner: Bir taşıma donanımı parçası olarak, yükleme biçimi korunarak veya bozulmadan birden çok
taşıma türüyle taşınmasına imkân verebilen, taşıma yolunda aktarma ve istiflemeye, kolaylıkla doldurulup
boşaltılmaya, birçok kez kullanılmaya uygun ve dayanıklı malzemeden imal edilmiş kabı,
j) Paketleyen: Tehlikeli maddeleri, büyük paketler ve orta boy hacimli konteynerler de dahil olmak üzere
değişik cinsteki kaplara yerleştiren ve gerektiğinde paketleri taşınmak üzere hazır hale getiren işletmeleri,
k) Patlayıcı madde: ADR Bölüm 2.2.1’de ifade edilen maddeleri,
l) Relay tankeri: Karayolu yol inşaatı için bitüm taşımacılığında kullanılan ve tank içindeki bitümün
ısıtılmasını sağlamak veya belirli sıcaklığın altına düşmesini engellemek için brülörlerle donatılmış olan tankeri,
m) Resmi taşıt: Araç tescil belgesinde “resmi” olarak tescil edilmiş taşıtı,
n) Sevk irsaliyesi: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 230 uncu maddesinin birinci fıkrasının
(5) numaralı alt bendi uyarınca mal sevkiyatında kullanılması zorunlu olan belgeyi,
o) Tamamlanmış araç: İlgili mevzuata uygun olarak çok aşamalı tip onayı veya 26/10/2016 tarihli ve 29869
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre
uygunluk belgesi alınarak imal edilen aracı,
ö) Tank-konteyner/portatif tank işletmecisi: Tank-konteyner veya portatif tankları, adına kayıtlı olduğu ya da
bunları bir sözleşmeye dayalı olarak işleten işletmecileri,
p) Taşıma evrakı: ADR Bölüm 5.4.1’deki bilgileri içerecek şekilde gönderen tarafından düzenlenmiş belgeyi,
r) Taşıma irsaliyesi: Ücret karşılığında eşya nakleden bütün gerçek ve tüzel kişilerin naklettikleri eşya için 213
sayılı Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesi uyarınca düzenlediği belgeyi,
s) Taşımacı: Karayolu Taşıma Yönetmeliğine göre C1, C2, C3, K1, K2, K3, L1, L2, M1, M2, N1, N2, P1, P2,
R1, R2 ve TİO yetki belgesi sahiplerini,
ş) Taşıma İşleri Organizatörü (TİO): Yük taşımacılığı alanında ilgili mevzuat uyarınca yetki belgesi veya
faaliyet izni almış gerçek veya tüzel kişilerin imkân, kabiliyet ve kapasitelerini kullanarak kendi nam ve hesabına yük
taşıması yaptırarak taşıma faturası/sözleşmesi düzenleyen, taşıma ile ilişkili depolama, paketleme, etiketleme,
ambalajlama, sipariş yönetimi, gümrük, sigorta, dağıtım vb. lojistik işlemleri gerçekleştiren bir veya birden fazla
taşıma türü kullanarak taşımacılık ve lojistik hizmetlerini sunmayı meslek edinen ve Bakanlıkça yetki belgesi verilen
gerçek ve tüzel kişileri,
t) Taşınabilir basınçlı ekipman: 31/12/2012 tarihli ve 28514 4. Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Taşınabilir Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği (2010/35/AB)’nde tanımlanan kapları,
u) Taşıt (Araç): Karayolunda tehlikeli madde taşımacılığı yapılması amacıyla ilgili mevzuata uygun olarak
imal edilen en az dört tekerlekli ve azami tasarım hızı 25 km/s’den fazla olan kamyon, kamyonet, tanker ve bunlar
tarafından çekilmesine izin verilen römorklar ile çekici türündeki taşıtlarla çekilen yarı römork veya römork türündeki
taşıtlar ile bu amaçla özel donanımı bulunan diğer taşıtları,
ü) Taşıt Uygunluk Belgesi: Ülkemiz sınırları dahilinde ve/veya ADR’ye taraf olmayan ülkelere taşımacılık
faaliyetinde bulunacak ADR’nin gerekliliklerini tam olarak sağlamayan 2014 ve öncesi model yılına sahip taşıtlar için
Bakanlığın belirlediği usul ve esaslara göre alınması zorunlu olan belgeyi,
v) Tehlike ikaz levhası: Tehlikeli yük taşımacılığında kullanılan taşıt, konteyner, ÇEGK, MEMU, tankkonteyner
ve portatif tanklardaki yüklerin, sınıf, tehlike derecesi ve muhteviyatı gibi özelliklerini ifade eden harf,
rakam ve şekillerin yer aldığı levhaları,
y) Tehlike ikaz etiketi: Tehlikeli yük taşımacılığında kullanılan ambalajlardaki yüklerin, sınıf, tehlike derecesi
ve muhteviyatı gibi özelliklerini ifade eden harf, rakam ve şekillerin yer aldığı etiketi,
z) Tehlikeli madde (tehlikeli yük): ADR Bölüm 3.2’deki tehlikeli malların listelendiği Tablo A’da yer alan
maddeleri,
aa) Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi (TMFB): Bu Yönetmelik kapsamında yer alan tehlikeli madde ile iştigal
eden işletmelerin, sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirip getirmediklerinin tespitinin yapılabilmesi için ve
işletmelerin kayıt altına alınması amacıyla düzenlenen belgeyi,
bb) Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı (TMGD): İfa edeceği görev ve nitelikleri ADR Bölüm 1.8.3’te
belirtilen ve alması gereken eğitime istinaden Bakanlıkça yetkilendirilmiş gerçek kişiyi,
cc) Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı Kuruluşu (TMGDK): Tehlikeli madde güvenlik danışmanlığı
hizmeti vermek üzere Bakanlık tarafından yetkilendirilen kuruluşu,
çç) Tehlikeli Mal Taşımacılığı Sürücü Eğitim Sertifikası (SRC5): ADR Bölüm 8.2 kapsamında Bakanlıkça
düzenlenen belgeyi,
dd) Turuncu renkli plaka: ADR Bölüm 5.3.2.2’de tanımlanan özellikteki plakaları,
ee) Tüplü gaz tankeri: Birbirine manifoltlarla bağlı ve bu araca kalıcı olarak sabitlenmiş 450 litreden fazla
kapasiteli tanklardan oluşan aracı,
ff) Ulaştırma Elektronik Takip ve Denetim Sistemi (U-ETDS): Bu Yönetmeliğe göre faaliyet gösteren gerçek
ve tüzel kişilerin, faaliyetlerine ilişkin Bakanlıkça belirlenen verilerin tutulduğu, gerektiğinde ilgili kamu kurum ve
kuruluşlarıyla veri paylaşımına açık olduğu/olabileceği sistemi,
gg) UN numarası: ADR Bölüm 3.2’de Tablo A’da yer alan tehlikeli maddeleri tanımlayan dört basamaklı
Birleşmiş Milletler Numarasını,
ğğ) Yazılı talimat: ADR Bölüm 5.4.3’te belirtildiği şekilde, taşıyıcı tarafından sürücüye verilmek üzere
hazırlanan ve taşıma esnasında oluşabilecek bir kaza durumunda alınacak tedbirler ile taşınan maddelerle ilgili
özelliklerin yazılı olduğu belgeyi,
hh) Yetkilendirilmiş kuruluş: TSE ISO/IEC 17020 standardına uygun dokümantasyona sahip olduğu
Bakanlıkça tespit edilen ve yetkilendirilmesini müteakip bir yıl içerisinde yetki kapsamında TSE ISO/IEC 17020
standardına göre Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK) tarafından akredite edilen kuruluşu,
ıı) Yükleyen: Paketli veya dökme tehlikeli maddelerin içerisinde bulunduğu ambalaj, konteyner veya portatif
tankları bir aracın içine veya üzerine veya bir konteynerin içine yükleyen işletmeleri,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte yer alan ancak birinci fıkrada tanımlanmayan ifadeler için ADR ve ulusal mevzuatta
belirtilen tanımlar esas alınır.
İKİNCİ BÖLÜM
Taşımacılık Faaliyetlerine İlişkin Genel Kurallar
Genel kurallar
MADDE 5 – (1) Tehlikeli maddeler kamuya açık karayolunda, bu Yönetmelik ve ADR hükümlerine uygun
olarak kontrollü, emniyetli, insan sağlığına zarar vermeden ve çevreye olumsuz etkisi en az olacak şekilde taşınır.
(2) ADR’de taşınması yasaklanan tehlikeli maddeler taşınamaz.
(3) Tehlikeli maddelerin taşınmasında yer alan taraflar, hasar ve yaralanmaları önleyebilmek ve gerekirse
bunların etkisini en aza indirebilmek için öngörülebilen risklerin yapısını ve boyutunu göz önünde bulundurarak bu
Yönetmeliğe ve ADR hükümlerine uygun tedbirleri almak zorundadırlar.
(4) Tehlikeli maddelerin karayolu ile taşınmasında; ADR Bölüm 6’da tanımlanan ve Bakanlıkça veya ADR’ye
taraf bir ülkenin yetkili otoritesince yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından test edilip UN sertifikası verilmiş olan
ambalajların kullanılması zorunludur.
(5) Bu Yönetmelik kapsamında taşımacılık faaliyetinde bulunacak gerçek ve tüzel kişiler, Karayolu Taşıma
Yönetmeliğine göre C1, C2, C3, K1, K2, K3, L1, L2, M1, M2, N1, N2, P1, P2, R1, R2 veya TİO yetki belgelerinden
herhangi birine sahip olmak zorundadırlar.
(6) Bu Yönetmelik ve ADR’ye göre tehlikeli maddelerin karayoluyla taşımacılığı alanında faaliyet gösteren;
taşımacı, dolduran, paketleyen, yükleyen, gönderen, boşaltan, alıcı ve tank-konteyner/portatif tank işletmecileri, bu
faaliyet alanlarından biri veya birden fazlası ile iştigal etmeleri halinde Bakanlığa başvurarak faaliyet alanlarına uygun
Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi almaları zorunludur. Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesinin düzenlenmesine ilişkin
hususlar Bakanlıkça belirlenir.
(7) Bu Yönetmelik kapsamındaki gönderen, paketleyen, dolduran, yükleyen ve boşaltan olarak Tehlikeli
Madde Faaliyet Belgesine sahip işletmeler ile tehlikeli maddeleri taşıyan taşımacıların da ADR Bölüm 1.8.3’te yer
alan hükümlere göre TMGD istihdam etmesi veya TMGDK’dan TMGD hizmeti alması zorunludur. TMGD eğitimi,
sınavı, yetki, görev ve sorumlulukları ile TMGDK’ların yetki, görev ve sorumlulukları ile ilgili hususlar Bakanlıkça
belirlenir.
(8) Bu Yönetmelik ve ADR hükümlerine uygun olarak ulusal ve uluslararası karayollarında tehlikeli yük
taşımacılığı yapacak sürücülerin, Bakanlığın yetkilendirdiği eğitim kuruluşlarından, taşınacak tehlikeli maddenin sınıfı
ve/veya taşıma şekline uygun eğitim almaları ve Bakanlığın yapacağı sınavda başarılı olmaları gerekmektedir. Sınavda
başarılı olan sürücülere, Bakanlık tarafından Tehlikeli Mal Taşımacılığı Sürücü Eğitim Sertifikası düzenlenir. Tehlikeli
maddelerin karayoluyla taşınması için gerekli olan sürücü eğitimleri, sınavları, belgelendirilmeleri Bakanlıkça
belirlenen mevzuat kapsamında gerçekleştirilir.
(9) Bu maddenin yedinci fıkrası kapsamında kalan işletmelerin istihdam ettiği veya hizmet aldığı TMGD’ler,
işletmelerin tehlikeli madde ile iştigal eden personeline, ADR Bölüm 1.3 kapsamında eğitim vermek zorundadır.
(10) Tehlikeli maddelerin; yüklenmesi, doldurulması, taşınması veya boşaltılması sırasında ADR 1.8.5.3’te
belirtilen şekilde ciddi bir kaza veya olay olması durumunda kazanın gerçekleştiği yerdeki sorumlu tarafça bu olayın,
Bakanlığın belirlediği formda eksiksiz bir şekilde 7 iş günü içerisinde www.türkiye.gov.tr üzerinden Bakanlığa
bildirilmesi gerekir.
(11) Tehlikeli madde yüklü veya tehlikeli maddeyi boşalttığı halde temizlenmemiş taşıtların, doldurma ve
boşaltma süresi dışında, yerleşim yerlerinde bulunan; okul, kamu binaları, alışveriş merkezi, ibadethane gibi yerlerden
en az 300 metre uzağına park edilmesi zorunludur.
ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi
MADDE 6 – (1) Tehlikeli maddelerin 1 m3 üzerindeki sabit veya sökülebilir tankla veya 3 m3 üzerindeki
tank-konteyner, portatif tank, ÇEGK, vakumla çalışan atık tankı, tank takas gövdesi vb. taşıma birimleri ile taşınması
halinde araçlara ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi alınması zorunludur.
(2) Tehlikeli maddelerin ambalajlı ve dökme olarak taşınması halinde araçlara ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi
alınması zorunlu değildir. Ancak patlayıcı madde ve nesneleri (Sınıf 1) ambalajlı olarak taşıyan araçlara ADR/Taşıt
Uygunluk Belgesi alınması zorunludur.
(3) ADR’ye taraf olan ülkelere tehlikeli madde taşımacılık faaliyetinde kullanılacak taşıtlar (EX/II, EX/III, FL,
AT ve MEMU) ile yurt içinde tehlikeli madde taşımacılık faaliyetinde kullanılacak 2015 ve sonrası model yılına sahip
taşıtlara Bakanlık veya yetkilendirdiği kurum/kuruluşlar tarafından ADR Bölüm 9’da belirtilen hükümlere göre yıllık
olarak ADR Uygunluk Belgesi alınması zorunludur.
(4) Ülke sınırlarımız dahilinde ve/veya ADR’ye taraf olmayan ülkelere taşımacılık faaliyetinde bulunacak
ADR’nin gerekliliklerini tam olarak sağlamayan 2014 ve öncesi model yılına sahip taşıtlar (eski araçlar) için
Bakanlığın belirlediği usul ve esaslara göre Bakanlık veya yetkilendirdiği kurum/kuruluşlar tarafından yıllık olarak
başvuruda bulunularak Taşıt Uygunluk Belgesi alınması zorunludur.
(5) ADR gerekliliklerini karşılamayan 2014 ve öncesi model yılına sahip ve Taşıt Durum Tespit Belgesi veya
Taşıt Uygunluk Belgesi almış tamamlanmış araçların üst yapıları, Bakanlıkça yayımlanan usul ve esaslarda belirtilen
teknik kriterleri karşılamaları şartıyla, ADR’ye uygun üretilmiş 2015 ve sonrası model yılına sahip araçlara
aktarılabilir. Bu durumda ilgili araçlara model yıllarına bakılmaksızın Taşıt Uygunluk Belgesi düzenlenir. Aynı şekilde
eski araçların tank kısmının yenilenmesi talebi halinde araca ADR’ye uygun olarak üretilmiş bir tank kullanılmalıdır.
(6) Karayolu yol inşaatları için bitüm taşımacılığında kullanılan ve yükün belirli sıcaklığın altına düşmesini
engellemek için brülörle donatılmış, Bakanlıkça belirlenen teknik kriterleri karşılayan 2014 model ve önceki yıllarda
üretilmiş relay tankerler ile 2015 model ve sonraki yıllarda üretilmiş relay tankerlerine ADR’de belirtilen yanmalı
ısıtıcılar dışında kalan diğer şartları sağlamaları şartıyla Taşıt Uygunluk Belgesi düzenlenir.
(7) Tehlikeli madde taşıyan araçların üst yapıları ve tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan; tank, tankkonteyner,
portatif tank, ÇEGK, yığın konteyner gibi taşıma birimleri ile IBC ve taşınabilir basınçlı ekipmanların ilk,
ara ve periyodik test ve muayenelerinin Bakanlık veya yetkilendirilen kurum ve kuruluşlara yaptırılması gerekir.
Tehlikeli madde taşıyan araçlarda bulundurulması gerekli olan belgeler
MADDE 7 – (1) Tehlikeli madde taşıyan araçlarda aşağıdaki belgelerin bulundurulması zorunludur:
a) Taşıtlar için geçerli ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi,
b) ADR Bölüm 5.4.1’de belirtildiği şekilde düzenlenen taşıma evrakı,
c) ADR Bölüm 5.4.3’te belirtildiği şekilde, taşımacı tarafından sürücüye verilmek üzere hazırlanan yazılı
talimat,
ç) Araçta görevli her personel için resimli kimlik belgesi (nüfus cüzdanı, sürücü belgesi veya pasaport),
d) ADR Bölüm 8.2.2.8’de belirtildiği şekilde Tehlikeli Madde Taşımacılığı Sürücü Eğitim Sertifikası (SRC5).
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Taşımacılık Faaliyetinde Yer Alan Tarafların Sorumluluk ve Yükümlülükleri
Gönderenin yükümlülükleri
MADDE 8 – (1) Gönderen, taşınmak üzere sevk edilen malı ADR hükümlerine uygun bir biçimde teslim
etmek zorundadır. Gönderenin diğer yükümlülükleri şunlardır:
a) Tehlikeli maddelerin taşınmasının, araçlarına Bakanlıktan uygun yetki belgesi almış olanlarca yapılmasını
sağlamak,
b) ADR Bölüm 5.4.1’te belirtilen mahiyette taşıma evrakını eksiksiz hazırlamak ve taşımacıya vermek (ayrıca,
taşıma işlemi başlamadan önce taşıma evrakını Bakanlık tarafından oluşturulacak U-ETDS sistemine işlemek/iletmek
zorundadır.),
c) Tehlikeli madde taşımacılığını, taşınan madde ve nesnenin özelliğine uygun geçerli belgeye sahip bir araçla
yapmak,
ç) Tehlikeli madde taşımacılığını, taşınan madde ve nesnenin özelliğine uygun sertifikalı ambalaj ve yük
taşıma birimlerini kullanmak,
d) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan; IBC, tank, tanker, tüplü gaz tankeri, ÇEGK’ler, portatif tanklar
ve tank-konteynerlerin ara ve periyodik muayeneleri yapılmış olanları kullanmak,
e) Tehlikeli madde taşımacılığı yapılan araçlar ile ambalaj ve yük taşıma birimlerinde, ADR’deki tehlike ikaz
etiket/levha ve işaretleri ile turuncu renkli plakaların doğru, uygun özellikte ve ebatta olanlarını kullanmak,
f) Tehlikeli madde taşımacılığında; birlikte ambalajlama, yükleme, karışık yükleme ve yükleme sınırlamaları
kurallarına uygun hareket etmek,
g) ADR Bölüm 1.4.2.1’de yer alan diğer yükümlülükleri yerine getirmek.
(2) Kıyı tesisi işleticileri tesis giriş ve çıkışında; ADR Bölüm 5.4.1’de belirtilen taşıma evrakının araçta
bulunup bulunmadığı, yük taşıma biriminin ara ve periyodik muayenelerinin yapılıp yapılmadığı ile söz konusu
araçlar ve yük taşıma birimlerinde, ADR’deki tehlike ikaz etiket/levha ve işaretleri ile turuncu renkli plakaların doğru,
uygun özellikte ve ebatta olanlarını kullanıp kullanılmadığını kontrol etmek zorundadır.
(3) Tehlikeli madde taşımacılığı, bir sözleşmeye bağlı olarak TİO tarafından yapılması halinde, bu madde
kapsamındaki tüm yükümlülükler TİO’ya aittir.
(4) Tehlikeli madde taşımacılığı, bir sözleşmeye bağlı olarak yapılmadığı durumlarda; karayolu, demiryolu ve
denizyolu ile tehlikeli madde ithalatında taşıma evrakı bulunmaması halinde, tehlikeli maddeleri ithal eden gerçek
veya tüzel kişiler, bu maddede belirtilen yükümlüklerini yerine getirmek zorundadır.
Paketleyenin yükümlülükleri
MADDE 9 – (1) Paketleyenin yükümlülükleri şunlardır:
a) Tehlikeli madde ve nesnenin özelliğine uygun sertifikalı ambalaj kullanmak ve ADR 4.1’deki paketleme
talimatlarına uymak,
b) Kombine ambalajlamalarda ADR hükümlerine uymak,
c) Ambalaj ve kombine ambalajların, işaretleme ve etiketlemelerini ADR’ye göre doğru, uygun özellikte ve
ebatta olanlarını kullanmak,
ç) Karayolundan denizyoluna geçiş yapacak konteynerler için Konteyner/Araç Paketleme Sertifikası
hazırlanmasını sağlamak,
d) ADR bölüm 1.4.3.2’de yer alan diğer kurallara uymak.
Yükleyenin yükümlülükleri
MADDE 10 – (1) Yükleyenin yükümlülükleri şunlardır:
a) Hasarlı veya sızdırma riski taşıyan ambalaj ve yük taşıma birimleri ile boş temizlenmemiş ambalaj ve yük
taşıma birimlerini hasar giderilene kadar yüklememek,
b) Tehlikeli maddelerin yükleme, elleçleme, birlikte yükleme yasaklarına, besin ve gıda maddelerinin ya da
hayvan yemlerinin ayrı tutulması kuralları ile ilgili mevzuata ve özel kurallara uymak,
c) Ambalajlar, kombine ambalaj, IBC, konteyner, portatif tank, tank, tank-konteyner, ÇEGK vb. yük taşıma
birimlerinin üzerine ADR’deki tehlike ikaz etiket/levha ve işaretleri ile turuncu renkli plakaların doğru, uygun
özellikte ve ebatta olanlarını kullanmak,
ç) Taşıtlara yükleme yaptığı sırada taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık ışıklandırma yapılmasına
ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler bulundurmamak ve bu özelliğe sahip
giysilerle çalışmaya müsaade etmemek,
d) Araçlara yüklenecek tehlikeli maddelerin ADR Bölüm 7.5.7’de belirtilen yükleme emniyet kurallarına göre
yapılmasını sağlamak,
e) ADR Bölüm 1.4.3.1’de yer alan hükümleri yerine getirmek.
Dolduranın yükümlülükleri
MADDE 11 – (1) Dolduranın yükümlülükleri şunlardır:
a) Tehlikeli maddeleri, taşınan madde ve nesnenin özelliğine uygun ADR/Taşıt Uygunluk Belgesine sahip
tankere doldurmak,
b) Hacmi 1 m3’ten fazla sabit tank veya sökülebilir tank ile hacmi 3 m3’ten fazla olan portatif tank, tankkonteyner,
ÇEGK vb. taşıma birimleri kullanılarak yapılan taşımalarda, taşıyacak araçların ADR/Taşıt Uygunluk
Belgesine sahip olanları doldurmak,
c) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan; tank, tüplü gaz tankeri, ÇEGK’ler, portatif tanklar ve tankkonteyner
vb. yük taşıma birimlerinin, ara ve periyodik muayenelerinin yapıldığının tank plakasından kontrolünü
yaparak uygun olanlarına dolum yapmak,
ç) Taşınabilir basınçlı ekipmanlara dolum yapmadan önce periyodik test ve muayenelerinin yapıldığını kontrol
etmek,
d) Tehlikeli madde taşımacılığı yapılan araçlar ile yük taşıma birimlerinin ADR’deki tehlike ikaz etiket/levha
ve işaretleri ile turuncu renkli plakaların doğru, uygun özellikte ve ebatta olanlarını kullanmak,
e) Dolduran tankı doldururken bitişik bölmelerdeki tehlikeli maddeleri ilgilendiren zorunluklara uygun hareket
etmek,
f) Doldurulan madde için izin verilen azami doldurma derecesini veya izin verilen azami litre başına
içeriklerinin kütlesini göz önünde bulundurmak,
g) Dolumu yaptıktan sonra tank kapaklarının ve/veya doldurma valflerinin sızdırmazlığını kontrol etmek,
ğ) Doldurulan tehlikeli maddelerin tankın dış yüzeyine bulaşmadığını kontrol etmek,
h) Taşıtlara dolum yaptığı sırada, taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık ışıklandırma yapılmasına
ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler bulundurmamak ve bu özelliğe sahip
giysiler ile çalışmaya müsaade etmemek,
ı) Araçlara ve konteynerlere tehlikeli maddeleri dökme halinde doldururken, ADR Bölüm 7.3’deki ilgili
hükümlere uyulduğunu kontrol etmek,
i) ADR Bölüm 1.4.3.3’te yer alan diğer hükümleri yerine getirmek.
Taşımacının yükümlülükleri
MADDE 12 – (1) Taşımacının yükümlülükleri şunlardır:
a) Tehlikeli madde taşımacılığını, taşınan madde ve nesnenin özelliğine uygun ADR/Taşıt Uygunluk Belgesine
sahip araçlarla yapmak,
b) Hacmi 1 m3’ten fazla sabit tank veya sökülebilir tank ile hacmi 3 m3’ten fazla olan portatif tank, tankkonteyner,
ÇEGK vb. taşıma birimleri kullanılarak yapılan taşımalarda, taşıyacak araçların ADR/Taşıt Uygunluk
Belgesine sahip olanlarını kullanmak,
c) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan; tank, tüplü gaz tankeri, ÇEGK’ler, portatif tanklar ve tankkonteyner
vb. yük taşıma birimlerinin, ara ve periyodik muayenelerinin yapıldığının tank plakasından kontrolünün
yapılarak uygun olanlarını taşımak,
ç) Tehlikeli madde taşımacılığı yapılan araçlar ile ambalaj ve yük taşıma birimlerinde, ADR’deki tehlike ikaz
etiket/levha ve işaretleri ile turuncu renkli plakaların doğru, uygun özellikte ve ebatta olanlarını kullanmak,
d) Taşıtlarda, tanklarda ve yüklerde görsel olarak belirgin sızıntı, çatlak ya da hasar olmadığını kontrol etmek,
e) Araçlarda, ADR’de yer alan muafiyetler kapsamındaki taşımalar hariç olmak üzere, ADR 8.1.5’te
belirtildiği şekilde genel ve kişisel koruyucu teçhizatın bulundurulmasını sağlamak,
f) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan araçlarda, ADR’de yeralan muafiyetler kapsamındaki taşımalar
hariç olmak üzere, ADR 8.1.4’te belirtilen asgari sayı ve kapasitede yangınla mücadele teçhizatının bulundurulmasını
ve ilgili mevzuatına göre bu teçhizatın bakım ve testlerini yaptırmak,
g) Sürücüye yazılı talimatları vererek okumasını, anlamasını ve gerektiği şekilde uygulayabilmesini sağlamak,
ğ) Tehlikeli madde taşımacılığında; birlikte ambalajlama, yükleme, karışık yükleme ve yükleme sınırlamaları
kurallarına uygun hareket etmek,
h) Aracı, taşınan tehlikeli maddenin sınıfı ve/veya taşıma şekline uygun SRC5 Eğitim Sertifikasına sahip
sürücülere kullandırmak,
ı) Bu Yönetmelikte belirtilen şartlardan herhangi birinin ihlal edilmiş olduğunu tespit ederse, söz konusu ihlal
giderilinceye kadar taşımayı başlatmamak,
i) Taşıma sırasında, taşımanın güvenliğini tehlikeye sokacak bir ihlal oluşursa, trafik güvenliği, gönderilen
maddenin güvenliği ve kamu güvenliği bakımından, taşımayı söz konusu ihlal ortadan kaldırılıncaya kadar, derhal
durdurmakla, taşımayı ancak gerekli şartlar yerine getirildiği takdirde devam ettirmek,
j) Taşıtlara yükleme ve boşaltma yapıldığı sırada taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık
ışıklandırma yapılmasına ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler
bulundurmamak ve bu özelliğe sahip giysiler ile çalışmaya müsaade etmemek,
k) Boş temizlenmemiş; tanker, tank-konteyner, portatif tank, ÇEGK vb. taşıma birimlerine ADR Bölüm
5.4.1.1.6’e göre taşıma evrakı düzenlemek,
l) Araçlara yüklenecek tehlikeli maddelerin ADR Bölüm 7.5.7’de belirtilen yükleme emniyet kurallarına göre
yapılmasını sağlamak,
m) ADR Bölüm 1.4.2.2’de yer alan hükümleri yerine getirmek.
Taşıt sürücüsünün ve araçta bulunan diğer görevlilerin yükümlülükleri
MADDE 13 – (1) Taşıt sürücüsü ve araçta bulunan diğer görevlilerin yükümlülükleri şunlardır:
a) Taşıdığı tehlikeli maddenin sınıfı ve/veya taşıma şekline uygun SRC 5 Eğitim Sertifikasına sahip olmak,
b) Tehlikeli madde içeren ambalajları açmamak, tanker ve patlayıcı madde taşımacılığı yaparken sürücü,
taşınabilir yanıcı aydınlatma aletleriyle ve yüzeyi metal alaşımlı olan aletlerle taşıta binmemek,
c) Taşıtlara yükleme, doldurma ve boşaltma yapıldığı sırada taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık
ışıklandırma yapılmasına ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler
bulundurmamak ve bu özelliğe sahip giysilerle çalışmamak,
ç) Yükleme, doldurma ve boşaltma sırasında zorunlu hallerin dışında taşıtın motorunu kapalı tutmak,
d) Tehlikeli madde yüklü taşıtı park halinde iken el frenini çekili vaziyette bulundurmak,
e) Tehlikeli madde yüklü taşıt ve tanklar üzerinde bulundurulması zorunlu levha ve turuncu plakaların
takılmasını ve usulüne uygun boşaltılarak temizlenmiş olan araçların üzerinden bu levha ve turuncu plakaların
çıkarılmasını sağlamak,
f) Hasar görmüş ambalaj ve yük taşıma birimlerini taşımamak,
g) Tehlikeli madde sızıntısı olması veya böyle bir ihtimalin bulunması durumunda taşıma yapmamak,
ğ) Tehlikeli maddelere yönelik karayolunun kullanımıyla ilgili yasak ve sınırlamalara uymak,
h) Özel sınıf veya maddelere ilişkin ek gereklilikler ile ilgili ADR hükümlerine uymak,
ı) Araçta yazılı talimatın bulunduğunu kontrol etmekle ve tehlike anında yazılı talimata göre hareket etmek,
i) Taşıma sırasında araçta bulunması zorunlu olan evrakı, denetim sırasında yetkili personele ibraz etmek,
j) Boşaltım alanında güvenlik önlemlerinin tam olarak alınmış olduğunu ve boşaltma işleminde kullanılan
donanımın düzgün olarak çalışıyor olduğunu kontrol etmek,
k) ADR 8.1.5’te belirtilmiş olan genel ve kişisel koruyucu teçhizatın araçta bulunmasını sağlamak ve denetim
sırasında yetkili personele göstermek,
l) ADR 8.1.4’te belirtilen asgari sayı ve kapasitede uygun yangın mücadele teçhizatının araçta bulunup
bulunmadığını kontrol etmek.
Alıcının yükümlülükleri
MADDE 14 – (1) Alıcının yükümlülükleri şunlardır:
a) Yükün teslim alınmasına engel bir durum olmadıkça yükün kabulünü ertelememek,
b) Tehlikeli maddelerin konteyner ile taşındığı durumlarda, ADR hükümlerinin ihlal edildiğinin tespit edilmesi
halinde, taşımacıya konteyneri sadece ihlal giderildikten sonra teslim etmek,
c) Taşıtlardan boşaltma yapıldığı sırada taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık ışıklandırma
yapılmasına ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler bulundurmamak ve bu
özelliklere sahip giysiler ile çalışmaya müsaade etmemek,
ç) ADR Bölüm 1.4.2.3’te yer alan diğer hükümleri yerine getirmek.
Boşaltanın yükümlülükleri
MADDE 15 – (1) Boşaltanın yükümlülükleri şunlardır:
a) Boşaltma öncesinde ambalaj, konteyner, tank, tanker, ÇEGK, MEMU, tüplü gaz tanker vb. yük taşıma
biriminde bulunan yüklerle ilgili bilgiler ile sevkiyat belgelerinde yer alan ilgili bilgileri karşılaştırarak doğru yükün
boşaltılacağını tespit etmek,
b) Boşaltma öncesinde ve sırasında pakette, tankta, araçta veya konteynerde boşaltma işlemini tehlikeye
sokacak ölçüde bir tahribatın olup olmadığını kontrol etmek ve olumsuz bir durumun tespiti halinde, gerekli önlemler
alınıncaya kadar boşaltma işlemine ara vermek,
c) Aracın, tankın ve konteynerin boşaltılmasının hemen sonrasında; tankın, taşıtın veya konteynerin dışına
bulaşan tehlikeli maddelerden arındırılmasını, vana ve kontrol/doldurma kapaklarının güvenli bir şekilde kapatılmasını
sağlamak,
ç) Ambalajlı ve dökme olarak tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan araç veya konteynerin temizliği ve
dezenfekte edilmesi işlemlerinin yapılmasını sağlamak,
d) Tehlikeli maddelerin taşınmasını takiben konteynerin tamamen boşaltılmış ve temizlenmiş olması
durumunda, ADR Bölüm 5.3 kapsamındaki tehlike ikaz levhalarını konteynerin üzerinden kaldırmak,
e) Boşaltma işlemi devam ederken taşıtların yakın çevresinde ateş yakılmasına, açık ışıklandırma yapılmasına
ve sigara içilmesine izin vermemek, kıvılcım çıkma özelliğine sahip cisimler bulundurmamak ve bu özelliğe sahip
giysiler ile çalışmaya müsaade etmemek,
f) ADR Bölüm 1.4.3.7’de yer alan hükümleri yerine getirmek.
(2) Boşaltma işlemi; taşımacının personeli veya üçüncü kişiler tarafından bir sözleşme çerçevesinde hizmet
alınarak yapılması durumunda, taşımacı veya söz konusu üçüncü kişiler, boşaltan olarak TMFB almakla ve bu
maddedeki görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
Tank-konteyner/portatif tank işletmecisinin yükümlülükleri
MADDE 16 – (1) Tank-konteyner/portatif tank işletmecisinin yükümlülükleri şunlardır:
a) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan tank-konteyner ve portatif tankların, ADR ve bu Yönetmeliğe
göre üretilmiş ve ara, periyodik test ve muayenelerini süresi içerisinde yapılmış olanları kiralamak,
b) Boşaltılmış tank ya da tank-konteynerlerinin kullanıma tekrar sunulmadan, temizlenmesini ve varsa hasarlı
olmamasını sağlamak,
c) ADR Bölüm 1.4.3.4’te yer alan diğer hükümleri yerine getirmek.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Tehlikeli Maddelerin Taşınmasında Muafiyet ve
Özel İzin Verilecek Haller ile Özel Kurallar
Muafiyet ve özel izin verilecek haller
MADDE 17 – (1) Bakanlık, tehlikeli maddelerin karayoluyla taşımacılığına ilişkin olarak aşağıda belirtilen
esaslar dahilinde; ADR ve bu Yönetmelik hükümleri ile ilgili muafiyet ve/veya özel izin verebilir:
a) Teknik gelişmeler nedeniyle taşınmasının ADR ve bu Yönetmelik kapsamı dışına çıkarılması gerektiğinin
belgelenmesine bağlı olarak, bir tehlikeli maddenin taşınmasının talep edilmesi,
b) Gelişmiş teknolojilerle üretilen ve tehlikeli madde özelliği ihtiva eden yeni ürünlerin, UN numarası alma ve
ADR’nin ilgili bölümüne dâhil edilme sürecinde, güvenlik tedbirleri alınmak suretiyle taşınmasının talep edilmesi.
(2) Muafiyet veya özel izin verilebilmesi için başvuru sahibi, TMGDK tarafından hazırlanmış tehlikeli madde
taşınması sırasında alınması gereken güvenlik tedbirlerini içeren bir raporu ibraz etmek zorundadır. Birinci fıkranın (a)
ve (b) bentlerinde belirtilen durumlarda, TMGDK tarafından hazırlanan raporda aynı zamanda oluşabilecek riskler de
belirtilir ve muafiyet veya özel iznin neden gerekli olduğu gerekçelerle açıklanır. Bakanlık başvuru sahibinden daha
kapsamlı rapor sunmasını isteyebilir.
(3) Bakanlık tarafından birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen bir ürün için tanınan muafiyet, en fazla
beş yıl süre ile geçerlidir. Bu beş yıllık süre içinde muafiyet tanınan ürünlerin ADR’nin ilgili bölümlerine eklenmesi
veya ilgili bölümlerinden çıkarılması gerekir. Ancak, Bakanlık bu sürenin uzatılmasını talep edenlerden, söz konusu
muafiyetin ADR’ye eklenmesinin veya ADR’den çıkarılmasının bu süre içerisinde sağlanamamasının haklı ve makul
gerekçelerini gösteren belgelerin sunulmasına bağlı olarak bu beş yıllık süreye ilave olarak en çok bir yıllık ek süre
verebilir.
(4) Bakanlık, kamu menfaati veya kamu güvenliğinin söz konusu olduğu durumlarda, ilgili ve yetkili
mercilerin talebi üzerine, ADR ve bu Yönetmelik hükümleri ile ilgili olarak muafiyet veya özel izin tanıyabilir.
Özel kurallar
MADDE 18 – (1) Tehlikeli madde taşımalarında ADR’nin yanı sıra aşağıdaki hükümlere de uyulması
zorunludur:
a) Tehlikeli maddeleri taşıyan taşıtların Türk boğazları bölgesindeki köprüleri ve tüp geçitleri kullanımıyla
ilgili usul ve esaslar, Bakanlığın ve ilgili valiliklerin görüşü alınmak kaydı ile Karayolları Genel Müdürlüğünce
belirlenir. Bu usul ve esaslara uyulması zorunludur.
b) Karayolları üzerindeki tünellere ilişkin tünel kategorilerinin, ADR’ye uygun olarak belirlenmesi ve
işaretlenmesi Karayolları Genel Müdürlüğünce yapılır. Karayolları üzerindeki tünellerden tehlikeli madde taşıyan
araçların geçişlerine ilişkin hususlar Bakanlık tarafından belirlenir.
c) Karayolu üzerindeki tünel geçişlerinde, bir taşıtta birden fazla farklı sınıfta tehlikeli madde taşınıyor ise, bu
tehlikeli maddelerden en yüksek tünel sınırlama koduna sahip tehlikeli madde sınıfının tünel kodu dikkate alınır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Denetim
Denetim yetkisi ve kullanımı
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan faaliyetler Bakanlık denetimine tabi olup, Bakanlık
denetim faaliyetlerini 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesine göre yetkilendirilen kurum veya
kuruluş personeli aracılığı ile de yapar veya yaptırır.
(2) Yetkili kılınan kurum ve kuruluşlar, bu maddenin ikinci fıkrasında zikredilen KHK kapsamında bu
Yönetmeliğin kendilerine yüklediği görev ve yetkileri yerine getirir ve kullanırlar.
(3) Tehlikeli madde ile iştigal eden işletmelerin denetimleri, Bakanlık tarafından yapılır.
(4) Denetimle ilgili diğer mevzuat hükümleri saklıdır.
Denetimle görevli ve yetkili kurum ve kuruluşlar
MADDE 20 – (1) Bakanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığının ilgili personeli, bu
Yönetmelik kapsamında yol kenarı denetiminde görevli ve yetkilidirler.
(2) Denetim yapmakla görevlendirilenler; 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesi
kapsamında, bu Yönetmelik esaslarına göre yaptıkları denetimler sırasında tespit ettikleri ihlaller için tutanak
düzenlemekle yükümlüdürler.
(3) Bakanlık, uyarılmasına rağmen denetim görevini aksatanları ilgili ve yetkili mercilere bildirir.
(4) Bakanlık, tehlikeli madde denetimlerini; Genel Müdürlük personeli ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı
Bölge Müdürlüklerinde Tehlikeli Madde ve Kombine Taşımacılık Şube Müdürlüğünde/Biriminde görevlendirilecek
tehlikeli madde denetçisi unvanına sahip personele yaptırır.
(5) Denetimle görevlendirilecek personelin, en az lise veya dengi okul mezunu olmakla birlikte; ADR ve ilgili
mevzuat kapsamında 45 saat teorik, 20 saat uygulamalı eğitim aldıktan sonra yapılacak sınavda başarılı olmaları
gerekmektedir. Söz konusu personel ayrıca, her iki yılda bir ADR ve mevzuat güncellemeleri hakkında eğitim alır.
(6) Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı tehlikeli madde yol kenarı denetimi yapacak
personeline beşinci fıkra kapsamında eğitim vermekle yükümlüdürler.
(7) Dördüncü fıkrada bahsedilen Ulaştırma Bölge Müdürlüklerinde kurulacak Şube Müdürlüğünde/Biriminde
görevlendirilecek personele “tehlikeli madde denetçisi” unvanlı kadrolar alınıncaya kadar tehlikeli madde denetimleri
beşinci fıkrada özellikleri belirtilen personel tarafından yapılır.
(8) Bakanlık denetimlerde uygulanacak usul ve esasları ayrıca düzenleyebilir.
Yol kenarı ve işletme denetimi
MADDE 21 – (1) Bakanlık, görev ve yetkileri kapsamında, sabit veya mobil denetim istasyonlarında tehlikeli
madde taşıyan araçların denetimini yapar. Tehlikeli madde taşıyan araçların denetimleri ayrıca; 20 nci maddede
belirtilen kurumlardan karayolunda denetim yapma yetkisi bulunan kamu kurum ve kuruluşlarına mensup personel
tarafından da yapılır.
(2) Bakanlık, görev ve yetkileri kapsamında, bu Yönetmeliğe göre faaliyet gösteren işletmelerin yerinde
denetimini yapar. İşletmelerin yerinde denetimine ilişkin usul ve esaslar, Bakanlık tarafından belirlenir.
(3) Tehlikeli madde taşımacılığı yol kenarı denetimlerinde gerekmesi halinde; taşıma evrakında yer alan
gönderen ve alıcı bilgilerinin doğruluğu ile araç üzerinde taşıma evrakının bulunmaması halinde gönderenin tespiti,
sevk irsaliyesi/e-irsaliye/taşıma irsaliyesi vb. belgeler üzerinde yer alan bilgiler üzerinden yapılır.
(4) Tehlikeli madde taşımacılığı yol kenarı denetimlerinde taşınan maddenin içeriği hakkında şüpheye
düşülmesi halinde, gönderen/taşımacı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kişilerce hazırlanan
Güvenlik Bilgi Formunu (MSDS form) denetim personeline ibraz etmek zorundadır.
(5) TMFB alma zorunluluğu ve TMGD istihdam veya TMGDK’dan hizmet alma zorunluluğu ile paketleyen,
yükleyen, boşaltan, alıcı ve tank-konteyner/portatif tank işletmecisine yönelik hususlarla ilgili denetimler işletme
denetimi kapsamında yapılır.
(6) Tehlikeli madde taşımacılığı yol kenarı denetimlerinde, denetim personeli tarafından tehlikeli maddeyi
gönderen/dolduran işletmenin bu Yönetmelik kapsamındaki görev ve yükümlülüklerinden en az üç bendin ihlal
edildiğinin tespiti halinde, söz konusu işletmelere işletme denetimi yapılır.
ALTINCI BÖLÜM
Cezaların Uygulanmasına İlişkin Kurallar
Tutanakları düzenlemeye görevli ve yetkili kılınanlar
MADDE 22 – (1) İdari para cezası karar tutanağı düzenlemeye yetkili ve görevli personel aşağıda
belirtilmiştir:
a) Yetkilendirilmiş Bakanlık personeli,
b) Trafik polisi,
c) Trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde rütbeli jandarma personeli.
Tutanakların düzenlenmesi
MADDE 23 – (1) 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesi gereğince bu Yönetmelikte
yapılan düzenlemelere uymayanlar hakkında, 22 nci maddede belirtilen personel tarafından “655 sayılı KHK İdari
Para Cezası Karar Tutanağı” düzenlenir.
(2) İdari para cezaları için “655 sayılı KHK İdari Para Cezası Karar Tutanağı” düzenlenir.
Tutanak düzenleyenler ile bağlı oldukları kurum ve kuruluşların yükümlülükleri
MADDE 24 – (1) Tutanak düzenleyenler, tutanaklarla ilgili olarak aşağıdaki hususları yerine getirmekle
yükümlüdürler:
a) Tutanaklara, bağlı olduğu kurumun veya birimin adı bulunan kaşe veya damgayı basmak veya bu kurumun
veya birimin adını yazmak,
b) Tutanaklara, kendi adını, soyadını, görev unvanını ve sicil numarasını yazarak veya bu bilgiler bulunan kaşe
veya damgayı her nüshasına basarak imza etmek,
c) Tutanakları, tebliğ yerine geçmek üzere, hakkında işlem yapılana veya temsilcisine imza ettirmek ve bir
nüshasını vermek,
ç) Tutanakları imza etmekten kaçınanlar için "imzalamadı" kaydı koymak,
d) Zorunlu hallerde resmi ve özel kurum veya kuruluşların sorumluları için "gıyabında" yazarak kayıt koymak,
e) Tutanakları bağlı bulunduğu kurum ve kuruluşa düzenlendiği andan itibaren kırk sekiz saat içerisinde teslim
etmek.
(2) Tutanak düzenleyenlerin bağlı olduğu kurum ve kuruluşlar; idari para cezası karar tutanaklarını, kararın
kesinleşmesini takip eden yedi iş günü içinde takip ve tahsil edilmek üzere borçlu gerçek kişi ise ikametgâhının, tüzel
kişi ise kanuni veya iş merkezinin bulunduğu yerdeki vergi dairesine, birden fazla vergi dairesi bulunması halinde
süreksiz vergileri tahsil ile görevli vergi dairelerine göndermekle yükümlüdürler.
YEDİNCİ BÖLÜM
Yaptırımlar
İdari para cezası
MADDE 25 – (1) Tehlikeli madde faaliyetinde bulunanlara yönelik yapılacak yol kenarı ve işletme
denetimlerinde, aşağıda yer alan ihlallere 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesine göre;
a) 5 inci maddenin altıncı fıkrasına aykırı hareket eden taraflara, ikibin Türk Lirası,
b) 5 inci maddenin yedinci fıkrasına aykırı hareket eden taraflara, üçbin Türk Lirası,
c) 5 inci maddenin onuncu fıkrasına aykırı hareket eden tarafa bin Türk Lirası,
ç) 5 inci maddenin onbirinci fıkrasına aykırı hareket eden taşımacıya beşyüz Türk Lirası,
d) 8 inci maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden gönderene; (b) bendi için beşyüz Türk Lirası, (c), (ç),
(d), (e), (f) ve (g) bentlerine ise her bir bent için bin Türk Lirası,
e) 8 inci maddenin ikinci fıkrasına aykırı hareket eden kıyı tesisi işleticisine bin Türk Lirası,
f) 8 inci maddenin üçüncü fıkrasında zikredilen TİO’ya; 8 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendine aykırı
hareket edilmesine beşyüz Türk Lirası, (c), (ç), (d), (e), (f) ve (g) bentlerine aykırı hareket edilmesi halinde her bir
bent için bin Türk Lirası,
g) 8 inci maddenin dördüncü fıkrasında zikredilen ithalatçıya; 8 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendine
aykırı hareket edilmesine beşyüz Türk Lirası, (c), (ç), (d), (e), (f) ve (g) bentlerine aykırı hareket edilmesi halinde her
bir bent için bin Türk Lirası,
ğ) 9 uncu maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden paketleyene; (a) bendi için bin Türk Lirası, (b), (c),
(ç) ve (d) bentlerine ise her bir bent için beşyüz Türk Lirası,
h) 10 uncu maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden yükleyene; (a), (b) ve (d) bentleri için her bir bende
bin Türk Lirası, (c), (ç) ve (e) bentlerine ise her bir bent için beşyüz Türk Lirası,
ı) 11 inci maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden doldurana; (a), (b) ve (c) bentleri için her bir bende
bin Türk Lirası, (d), (e), (f), (g), (ğ), (h), (ı) ve (i) bentlerine ise her bir bent için beşyüz Türk Lirası,
i) 11 inci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendine aykırı hareket eden taşınabilir basınçlı ekipmanlara dolum
yapan tesise beşbin Türk Lirası,
j) 12 nci maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden taşımacıya; (a), (b), (c), (i) ve (l) bentleri için her bir
bende bin Türk Lirası, (ç), (d), (g), (ğ), (h), (j), (k) ve (m) bentlerine her bir bent için beşyüz Türk Lirası, (e) bendi için
her bir teçhizata elli Türk Lirası, (f) bendi için ise ikiyüz Türk Lirası,
k) 13 üncü maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden sürücüye; (a) bendi için ikiyüz Türk Lirası, (b), (c),
(ç), (d), (e), (f), (g), (ğ), (h), (ı), (i), (j), (k) ve (l) bentlerine ise her bir bent için elli Türk Lirası,
l) 14 üncü maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden alıcıya; (a), (b), (c) ve (ç) bentleri için her bir bende
beşyüz Türk Lirası,
m) 15 inci maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden boşaltana; (b), (c), (ç), (d), (e) ve (f) bentlerine her
bir bent için beşyüz Türk Lirası,
n) 15 inci maddenin ikinci fıkrasına aykırı hareket eden taşımacı veya üçüncü kişilere; 15 inci maddenin
birinci fıkrasının (b), (c), (ç), (d), (e) ve (f) bentlerine her bir bent için beşyüz Türk Lirası,
o) 16 ncı maddenin birinci fıkrasına aykırı hareket eden tank-konteyner işletmecisine; (a), (b) ve (c) bentlerine
her bir bent için bin Türk Lirası,
idari para cezası uygulanır.
(2) 5 inci maddesinin altıncı ve yedinci fıkralarına göre idari para cezası karar tutanağı düzenlenen işletmeye,
ihlali düzeltmesi için 30 (otuz) gün süre verilir. Bu sürenin sonunda uzaktan yapılacak denetimlerde, ihlal
giderilinceye kadar aynı işletmeye, her bir fıkra için her ay tekrar idari para cezası uygulanır.
(3) Yönetmelik kapsamında yapılacak denetimlerde; tespit edilen ihlallere ilişkin taraflar müteselsilen
sorumludur.
(4) Tehlikeli madde taşımacılığı faaliyetinde;
a) İşletme, birden fazla faaliyet konusuna sahipse bir denetimde bu işletmeye kesilecek idari para cezası
onikibin Türk Lirasını geçemez.
b) Sadece taşımacılık faaliyetinde bulunan taşımacıya, bir denetimde kesilecek idari para cezası altıbin Türk
Lirasını geçemez.
c) Sürücüye, bir denetimde kesilecek idari para cezası beşyüz Türk Lirasını geçemez.
(5) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile dördüncü fıkrasında belirtilen idari para
ceza limitleri, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak
uygulanır. Bu surette idari para cezasının hesabında bir Türk Lirasının küsuru dikkate alınmaz.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yetkilendirme
MADDE 26 – (1) Bakanlık, gerektiğinde teknik ve idari kapasite, teşkilat imkânları, hizmetin
hızlı/etkin/yaygın olarak üretilmesi ilkelerini gözeterek, Bakanlığın bu Yönetmelik kapsamında yerine getirmekle
yükümlü olduğu iş ve işlemlerin bir kısmını aşağıda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yürütmek üzere; kamu
kurum/kuruluşları ile TÜRKAK tarafından TSE ISO/IEC 17020 standardına göre akredite edilen muayene
kuruluşlarını yetkilendirebilir.
a) Yetkilendirme, düzenlenecek bir protokol/sözleşme ile yapılır. Bu protokol/sözleşmede yetkilendirmenin
konusu, süresi ve mutabakata varılan hususlar açıkça belirtilir.
b) Yetkilendirme, yetkilendirmenin konusu ve niteliği gözetilmek suretiyle en az bir yıl en fazla beş yıl süreyle
yapılabilir. Yetkilendirme, süresinin sonunda yenilenebilir.
c) Bakanlık, yetkilendirmenin konusuna, niteliğine ve özelliğine göre aynı konuda birden fazla kamu
kurum/kuruluşu, üniversite veya muayene kuruluşunu yetkilendirebilir.
ç) Yetkilendirme kapsamında üretilecek hizmetler için alınacak/ödenecek ücretler Bakanlık tarafından
onaylanır.
d) Yetkilendirilmiş olanlar ilgili mevzuata ve Bakanlıkça yayımlanan idari düzenlemelere uymakla
yükümlüdürler. Bakanlık, yetkilendirmenin kullanımı ile ilgili olarak gerektiğinde her türlü denetimi yapar.
e) Yetkilendirilmiş olanların ilgili mevzuata ve Bakanlıkça yayımlanan idari düzenlemelere uymaması halinde
yapılmış olan yetkilendirme, Bakanlık tarafından iptal edilir.
f) Yetkilendirme, Bakanlığın bu konudaki görev, sorumluluk ve yetkisini ortadan kaldırmaz.
Uygulamadan sorumlu kurumlar ve sorumlu oldukları alanlar
MADDE 27 – (1) Tehlikeli maddelerin taşınması ile ilgili ADR Anlaşması hükümlerini yürütmekten Bakanlık
sorumlu olduğundan, ADR Anlaşmasına taraf olmadan önce diğer kurumlar tarafından tehlikeli madde taşımacılığı
konularını ilgilendiren ancak, ADR ve bu Yönetmelik ile uyumsuz olan mevzuat hükümleri, Bakanlığın görüşü
alınarak ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından ADR Anlaşmasına ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirilir.
Güncelleme
MADDE 28 – (1) Bu Yönetmelik, başta ADR’nin son ekleri olmak üzere ilgili uluslararası anlaşmalar ve
standartlardaki değişmeler dikkate alınarak güncel tutulur.
İstatistik
MADDE 29 – (1) Bakanlık, tehlikeli madde taşımacılık faaliyetlerinin genel seyrinin tespiti ve politika
oluşturulması bakımından bu faaliyetlere ilişkin istatistikler oluşturur.
(2) Bakanlık, taşımacılık yetki belgesi/tehlikeli madde faaliyet belgesi sahibi işletmecilerden, faaliyet
konularına ilişkin yıllık faaliyet raporu isteyebilir.
Uygulanacak diğer hükümler
MADDE 30 – (1) Tehlikeli madde taşıyan bir karayolu taşıtının, taşıma zinciri içinde kalkış ve varış noktaları
arasında denizyolu, iç suyolu veya demir yolunu kullanması halinde; taşımacı kısmen kullandığı bu diğer taşıma
türlerinin kullanımı esnasında o türe ait tehlikeli madde taşımacılığı mevzuatına uymak zorundadır.
Alt düzenleyici işlemler
MADDE 31 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması amacıyla, Bakanlıkça alt düzenleyici işlemler
yapılabilir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 32 – (1) 24/10/2013 tarihli ve 28801 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin
Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Uygunluk Belgesi olmadan faaliyette bulunan taşıtlar
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 2014 ve öncesi model yılına sahip olup, ülke sınırları içinde veya ADR’ye taraf
olmayan ülkelere yapılan tehlikeli madde taşınmacılığında kullanılan ve bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte
trafik siciline tescilli, Bakanlığın yetkilendirdiği kuruluştan araçlarına Taşıt Durum Tespit Belgesi almış ancak,
ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi bulunmayan araçların; muayene, test ve belgelendirilmeleri, Bakanlık tarafından
yayımlanan mevzuata göre Bakanlıktan veya Bakanlığın yetkilendirdiği kurum/kuruluştan, 31/12/2019 tarihine kadar
ADR/Taşıt Uygunluk Belgesini almaları zorunludur.
(2) Bakanlığın yetkilendirdiği kurum/kuruluşa başvuruda bulunarak Taşıt Durum Tespit Belgesi almayan
taşımacıya, 25 inci maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendine göre idari para cezası uygulanır. Araçlara düzenlenen Taşıt
Durum Tespit Belgesi, ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi yerine geçmez.
Mevcut taşınabilir basınçlı ekipmanlar
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilgili mevzuata göre imal edilmiş
olan ve ADR 6.2 kapsamındaki taşınabilir basınçlı ekipmanların, periyodik test ve muayene işlemlerinin ADR’de
belirtildiği şekilde yapılması gerekmektedir. Bu test ve muayenelerden geçen taşınabilir basınçlı ekipmanların
kullanımlarına müsaade edilir.
Tünel kategorilerinin belirlenmesi ve işaretlenmesi
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Karayolları Genel Müdürlüğünce, karayolları üzerindeki tünellere ilişkin tünel
kategorilerinin ADR’ye uygun olarak belirlenmesi ve işaretlenmesi 31/12/2019 tarihine kadar tamamlanır.
Yürürlük
MADDE 33 – (1) Bu Yönetmeliğin; 20 nci maddesinin dördüncü fıkrası 31/12/2019 tarihinde, diğer
maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 34 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütür.

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner91

banner71